Ngày 23/7/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 295/2026/NĐ-CP về đăng ký tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã. Nghị định quy định cụ thể về hồ sơ, trình tự, thủ tục đăng ký; cơ quan đăng ký kinh doanh; việc liên thông đăng ký kinh doanh với đăng ký thuế và các nội dung khác có liên quan đến đăng ký tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã.
Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định là xác định cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã có thẩm quyền tiếp nhận, xem xét và giải quyết thủ tục đăng ký tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã. Tùy theo mô hình tổ chức của đơn vị hành chính cấp xã, cơ quan thực hiện có thể là phòng chuyên môn thuộc UBND cấp xã hoặc UBND cấp xã.
Theo Nghị định, người thành lập hoặc tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã chỉ phải nộp 01 bộ hồ sơ khi thực hiện thủ tục đăng ký. Cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã không được yêu cầu nộp thêm giấy tờ ngoài thành phần hồ sơ theo quy định. Các giấy tờ, tài liệu trong hồ sơ được lập bằng tiếng Việt; trường hợp có tài liệu bằng tiếng nước ngoài phải kèm theo bản dịch tiếng Việt theo quy định.
Đối với hồ sơ đăng ký tổ hợp tác, thành phần cơ bản gồm: giấy đề nghị đăng ký thành lập tổ hợp tác; hợp đồng hợp tác; danh sách thành viên và văn bản ủy quyền của các thành viên cho cá nhân hoặc pháp nhân làm người đại diện thực hiện thủ tục đăng ký. Trong thời hạn 02 ngày làm việc kể từ ngày nhận hồ sơ, cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã xem xét cấp Giấy chứng nhận đăng ký tổ hợp tác hoặc thông báo yêu cầu sửa đổi, bổ sung hồ sơ.
Đối với hợp tác xã và liên hiệp hợp tác xã, hồ sơ đăng ký thành lập được thực hiện theo quy định của Luật Hợp tác xã và Nghị định số 295/2026/NĐ-CP. Sau khi đáp ứng đầy đủ điều kiện, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã được cấp Giấy chứng nhận đăng ký và có quyền hoạt động kinh doanh kể từ ngày được cấp giấy chứng nhận, trừ trường hợp kinh doanh ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện.
Nghị định cũng đẩy mạnh thực hiện thủ tục trên môi trường điện tử. Hồ sơ đăng ký điện tử có giá trị pháp lý tương đương hồ sơ bằng giấy; các tài liệu điện tử phải bảo đảm đầy đủ, chính xác, toàn vẹn và được thể hiện dưới định dạng phù hợp.
Bên cạnh đó, Giấy chứng nhận đăng ký tổ hợp tác và Giấy chứng nhận đăng ký hợp tác xã đồng thời là giấy chứng nhận đăng ký thuế. Mỗi tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã được cấp một mã số duy nhất, đồng thời là mã số thuế và được sử dụng trong suốt quá trình hoạt động.
Việc ban hành Nghị định số 295/2026/NĐ-CP góp phần chuẩn hóa, đơn giản hóa và công khai quy trình đăng ký; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, liên thông dữ liệu đăng ký kinh doanh và đăng ký thuế; đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho tổ hợp tác, hợp tác xã, liên hiệp hợp tác xã gia nhập thị trường, tổ chức hoạt động ổn định, minh bạch và đúng quy định của pháp luật.
Nghị định số 295/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 23/7/2026./.