Ngày 01/10/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 377/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP). Nghị định có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/10/2026, với nhiều nội dung sửa đổi, bổ sung liên quan đến cơ chế thực hiện dự án PPP, lựa chọn nhà đầu tư, thực hiện dự án theo hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao (BT) và cơ chế quản lý tài chính, thanh toán, quyết toán dự án.
Nghị định số 377/2026/NĐ-CP gồm 05 chương, 50 điều, sửa đổi, bổ sung các quy định tại 04 Nghị định của Chính phủ, gồm: Nghị định số 180/2025/NĐ-CP ngày 01/7/2025 về cơ chế, chính sách đặc thù phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; Nghị định số 243/2025/NĐ-CP ngày 11/9/2025 quy định chi tiết một số điều của Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư; Nghị định số 257/2025/NĐ-CP ngày 08/10/2025 quy định chi tiết về thực hiện dự án áp dụng loại hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao và Nghị định số 312/2025/NĐ-CP ngày 06/12/2025 về cơ chế quản lý tài chính dự án PPP, thanh toán, quyết toán đối với dự án BT.
Một số nội dung sửa đổi, bổ sung đáng chú ý của Nghị định như sau:
1. Bổ sung cơ chế thực hiện dự án PPP trong lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số
Nghị định sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định số 180/2025/NĐ-CP về hình thức hợp tác, khai thác dữ liệu, nội dung báo cáo nghiên cứu khả thi, quản lý kinh phí và quyền khai thác kết quả thực hiện dự án.
Trong đó, đối với công nghệ, sản phẩm công nghệ đang trong giai đoạn nghiên cứu, phát triển nhưng chưa xác định được khả năng thương mại hóa, Nghị định quy định ưu tiên lựa chọn hình thức hợp tác thông qua đặt hàng, tài trợ theo quy định.
Đối với hoạt động khai thác dữ liệu, Nghị định cho phép cơ quan chủ quản dữ liệu thỏa thuận với đối tác về chi phí khai thác dữ liệu phù hợp với quy định của pháp luật về phí và lệ phí. Trường hợp chưa có quy định về mức thu, chế độ thu, nộp phí, lệ phí, các bên được thỏa thuận về chi phí trong hợp đồng; khi có quy định mới thì thực hiện điều chỉnh chi phí đối với thời gian còn lại của hợp đồng, không truy thu, hoàn trả đối với giai đoạn đã thực hiện.
Bên cạnh đó, Nghị định bổ sung quy định về việc sử dụng kinh phí ngân sách nhà nước để đặt hàng, tài trợ một phần nhiệm vụ khoa học, công nghệ trong dự án PPP; quản lý quyền sở hữu, sử dụng, khai thác kết quả nghiên cứu, dữ liệu, phần mềm và tài sản hình thành từ dự án theo quy định pháp luật.
2. Sửa đổi quy định về trình tự, thủ tục thực hiện dự án và lựa chọn nhà đầu tư PPP
Nghị định sửa đổi, bổ sung các quy định của Nghị định số 243/2025/NĐ-CP liên quan đến thẩm quyền của cơ quan nhà nước, trình tự đề xuất dự án, tiếp nhận và xem xét hồ sơ của nhà đầu tư, thẩm định, phê duyệt dự án, bảo đảm thực hiện hợp đồng và giám sát quá trình thực hiện dự án PPP.
Đáng chú ý, Nghị định sửa đổi quy định về việc tiếp nhận hồ sơ đề xuất thực hiện dự án PPP. Đối với dự án thuộc thẩm quyền của Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, Sở Tài chính thực hiện tiếp nhận hồ sơ đề xuất của nhà đầu tư theo trình tự quy định.
Một nội dung mới là quy định cụ thể lộ trình lựa chọn nhà đầu tư qua mạng tại Điều 20 Nghị định số 377/2026/NĐ-CP. Theo đó, từ ngày 01/01/2027, thực hiện thủ tục nộp văn bản đề xuất dự án PPP qua mạng theo quy định; từ ngày 01/9/2027, thực hiện lựa chọn nhà đầu tư qua mạng đối với dự án PPP áp dụng hình thức đấu thầu rộng rãi trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia.
Quy trình lựa chọn nhà đầu tư qua mạng được quy định với các bước như phát hành, sửa đổi, làm rõ hồ sơ mời thầu; nộp, sửa đổi, thay thế hoặc rút hồ sơ dự thầu; mở thầu, đánh giá hồ sơ dự thầu và công khai kết quả lựa chọn nhà đầu tư.
Nghị định cũng sửa đổi quy định về tiêu chí đánh giá hồ sơ dự thầu, trong đó có các yêu cầu về bảo vệ môi trường, sử dụng công nghệ thân thiện môi trường, chuyển đổi xanh và các biện pháp bảo đảm an toàn trong quá trình thực hiện dự án.
3. Sửa đổi quy định về thực hiện dự án theo hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao (BT)
Đối với dự án áp dụng loại hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao, Nghị định sửa đổi, bổ sung một số quy định của Nghị định số 257/2025/NĐ-CP về xác định giá trị công trình, thẩm định thiết kế, dự toán xây dựng, phương thức thanh toán, nghiệm thu và bàn giao công trình.
Trong đó, Nghị định làm rõ các khoản chi phí cấu thành giá trị công trình BT, bao gồm chi phí bồi thường, hỗ trợ và tái định cư (nếu có); chi phí xây dựng, thiết bị; chi phí quản lý dự án; chi phí tư vấn xây dựng; chi phí khác; chi phí dự phòng và lãi vay huy động vốn đầu tư.
Đối với hình thức thanh toán bằng quỹ đất, Nghị định sửa đổi quy định về xác định giá trị quỹ đất dự kiến thanh toán và giá trị quỹ đất thanh toán cho nhà đầu tư. Trường hợp Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất, giá trị quỹ đất thanh toán được xác định theo tiền sử dụng đất tại thời điểm quyết định giao đất; trường hợp Nhà nước cho thuê đất, giá trị quỹ đất thanh toán được xác định theo tiền thuê đất nộp một lần cho cả thời gian thuê tại thời điểm quyết định cho thuê đất.
Ngoài ra, Nghị định bổ sung quy định về xử lý chênh lệch giữa giá trị công trình BT và giá trị quỹ đất thanh toán; điều kiện thanh toán, chuyển giao công trình; trách nhiệm của cơ quan ký kết hợp đồng, nhà đầu tư và cơ quan tiếp nhận công trình.
4. Bổ sung quy định về quản lý tài chính, thanh toán và quyết toán dự án
Nghị định sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 312/2025/NĐ-CP liên quan đến cơ chế quản lý tài chính đối với dự án PPP và thanh toán, quyết toán dự án BT.
Các nội dung sửa đổi tập trung vào việc thanh toán đối với dự án BT kết hợp thanh toán bằng quỹ đất và ngân sách nhà nước; thời hạn lập hồ sơ quyết toán vốn đầu tư công trình, hệ thống cơ sở hạ tầng; trách nhiệm của cơ quan ký kết hợp đồng, nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án PPP trong quá trình lập, kiểm toán và gửi hồ sơ quyết toán.
Đối với dự án BT không yêu cầu thanh toán, Nghị định bổ sung quy định riêng về lập hồ sơ quyết toán vốn đầu tư và trách nhiệm của các bên trong việc tổ chức kiểm toán, lập hồ sơ đề nghị quyết toán. Trường hợp nộp hồ sơ điện tử, các thành phần hồ sơ phải được ký chữ ký số theo quy định.
Nghị định số 377/2026/NĐ-CP có hiệu lực thi hành kể từ ngày 01/10/2026; đồng thời bãi bỏ Nghị định số 69/2019/NĐ-CP ngày 15/8/2019 của Chính phủ quy định việc sử dụng tài sản công để thanh toán cho nhà đầu tư khi thực hiện dự án đầu tư xây dựng công trình theo hình thức hợp đồng Xây dựng - Chuyển giao.
Ngọc Bích